Episodit

  • Ook buiten de landsgrenzen is de winst van de PVV niet onopgemerkt gebleven. In OekraĆÆne maakt men zich zorgen of Nederland het land wel zo ruimhartig blijft steunen in de oorlog tegen Rusland. Een terechte zorg, stelt hoofd Europa Louise van Schaik van Insituut Clingendael. Europa-verslaggever Geert Jan Hahn deelt de Europese blik op dit nieuws.

    Wat wil Israƫl na de oorlog?

    Vrijdag om 7:00 uur plaatselijke tijd gaat de gevechtspauze tussen Israƫl en Hamas in en worden er gijzelaars en gevangenen uitgeruild. Maar wat Israƫl nou na de oorlog wil is nog steeds niet duidelijk, want ga je Hamas wel uitroeien? Te gast is Han ten Broeke, directeur politieke zaken bij het Den Haag Centrum voor Strategische Studies en voormalig VVD-Tweede Kamerlid.

    Luister ook | 'Israƫlische militaire operatie verloopt voorspoedig'

    Postma in Amerika | Bidens hoeveelste verjaardag?

    De verjaardag van president Biden maakte de tongen los. Grapjes over zijn leeftijd waren er in overvloed en ook Trump speelde daar handig op in, vertelt Amerika-correspondent Jan Postma.

    Luister ook | Amerika Podcast

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • Op dit feest van de democratie is Nederland natuurlijk het centrum van de wereld. Alleen ā€“ de wereld eindigt niet bij Vaals of Nieuwesluis. Het is opmerkelijk hoe weinig aandacht er in de campagnes is besteed aan het buitenland, vooral ook omdat kwesties als de oorlogen tussen IsraĆ«l en Gaza en tussen Rusland en OekraĆÆne, het conflict van ASML met China en de gang van zaken in de EU, in de emoties van de kiezer en onder politici juist een grote rol spelen. Buitenland is een electoraal stiefkind.

    Afhankelijk van welk lijstje je hanteert, komt het erop neer dat de kiezer zich vooral zorgen maakt over de woningmarkt, zorg, armoede, migratie en koopkracht. Dat schijnt logisch, want de kiezer heeft daar direct invloed op, en op oorlogen en internationale conflicten niet. Maar de oorlogen in Gaza en OekraĆÆne hebben enorme emotie en commotie tot gevolg. De politieke partijen hebben er weldegelijk opvattingen over, en veel burgers zijn terecht bezorgd, en vaak zelfs bang. Het beperkt zich niet tot de schrikbarende golf van antisemitisme en islamofobie, er heerst ook angst voor een Russische inval en een derde wereldoorlog.

    Waar iedere Nederlander weldegelijk mee te maken heeft is de Europese Unie, en ook die is in de campagnes nauwelijks aan de orde gekomen. Terwijl vragen over een gezamenlijke defensiemacht, uitbreiding van de Unie tot 34 lidstaten, waaronder OekraĆÆne, de productie van wapens en munitie en de rol van de Europese Commissie dringend en belangrijk zijn.

    Terwijl al deze kwesties in de politieke en maatschappelijke discussie een grote rol spelen, zijn ze in de campagnes goeddeels genegeerd. De meeste politieke orakels voorspellen een lange en moeizame formatie, wat een beetje een Nederlandse traditie is. Met het oog op de urgentie, ook van de problemen in de grote buitenwereld, moeten we hopen dat ze dit keer in Den Haag een beetje tempo maken. We zijn niet het grootste en machtigste land ter wereld, maar Nederland heeft een uitstekende naam. De stem van de Nederlandse kiezer wordt in Jeruzalem, Gaza, Brussel, Washington en Peking weldegelijk gehoord.

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • Puuttuva jakso?

    Paina tästä ja päivitä feedi.

  • Moet Nederland IsraĆ«l steunen op de huidige manier zodat Hamas verslagen kan worden? Hoe zorgen we ervoor dat Poetin niet wint in OekraĆÆne? En welke hervormingen zijn er nodig binnen de Europese Unie? Allemaal vragen die aan bod komen in het BNR Buitenlanddebat 2023 vanaf de Campus Den Haag van de Universiteit Leiden. Het debat staat onder leiding van Bernard Hammelburg met Geert Jan Hahn als gangmaker.

    Aan het debat doen mee:

    Ruben Brekelmans (VVD)Kati Piri (GL-PvdA)Caspar Veldkamp (NSC)Gijs Tuinman (BBB)Jan Paternotte (D66)

    De BNR Verkiezingsdebatten

    In aanloop naar de Tweede Kamerverkiezingen op 22 november organiseert BNR acht verkiezingsdebatten, over specifieke thema's. De debatten worden uitgezonden op BNR en zijn daarna te beluisteren op www.bnr.nl en je eigen podcastapp.

    Overzicht debatten en uitzenddatums:

    Het Nationale Arbeidsmarktdebat, 31-10-2023 om 19.00Het BNR Woondebat, 02-11-2023 om 19.00Het BNR Financedebat, 09-11-2023 om 19.00Het BNR Energiedebat, 14-11-2023 om 19.00Het BNR Bedrijvendebat, 15-11-2023 om 19.00Het BNR Buitenlanddebat, 16-11-2023 om 15.00Het Nationale Autodebat, 17-11-2023 om 15.00Het BNR Ondernemersdebat, 21-11-2023 om 09.00

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • Dat de IsraĆ«lische minister Eli Cohen van buitenlandse zaken nu zegt dat zijn land nog een week of twee Ć  drie heeft totdat de diplomatieke druk te groot wordt om een wapenstilstand nog langer tegen te houden, is een teken dat het einde van de oorlog in zicht komt. Klopt het bericht? Weten we niet, maar dat deze lijdensweg een einde heeft wordt steeds duidelijker.

    Alle reden om nog eens stil te staan bij de aanval op 7 oktober. Vorige week deed de New York Times dat met een onthullende analyse, mede aan de hand van interviews met Hamas-leiders. Daaruit bleek hoe minutieus Hamas de aanval had voorbereid en uitgevoerd, in de hoop dat Israƫl precies zou doen wat het nu doet: oorlog voeren. Dit om de Palestijnse zaak weer prominent op de kaart te krijgen, en Israƫl duidelijk te maken dat het hooguit kan blijven bestaan met permanente oorlog aan zijn grenzen. De wereldwijde golf van sympathie voor de Palestijnen was doel van de strategie.

    Deze week kwam de Washington Post met een nog veel uitgebreidere analyse, ook aan de hand van interviews met Hamas, maar ook met geheime diensten en experts. Zo zag de krant schokkend bewijsmateriaal, onder andere uit de zakken en tassen van mannen die bij de inval om het leven waren gekomen. VacuĆ¼mbommen die 1500 graden heet worden en in huizen waren gegooid, gaspatronen, handboeien, vuurwapens, messen, proviand voor een aantal dagen, exacte instructies en perfecte kaarten. Details van wat ze aanrichtten tarten elk voorstellingsvermogen. Sommige staan gedetailleerd in het artikel. Uit afschuw laat ik die hier weg. Hun doden noemen ze martelaars, en dat geldt ook voor de vele slachtoffers in de oorlog in Gaza. De IsraĆ«lische militaire reactie was immers precies wat zij hoopten.

    Minstens zo onthullend is de strategie, die na vijf weken en een enorm forensisch onderzoek, een veel breder beeld verschaft. Ze trainden een jaar, braken in op Israƫlische websites, en hielden de details van hun plan geheim, ook voor Iran, de Revolutionaire Gardes en Hezbollah. Tegenover Israƫl gaven ze de indruk aan een langdurig bestand te willen werken, hielden zich afzijdig tijdens aanvallen van Islamitische Jihad op Israƫl en lokten Israƫl in de val toen het, als gebaar van goede wil, 20.000 Gazanen Israƫlische werkvergunningen gaf. Het was hun paard van Troje. De bedoeling was ook om partijgenoten op de Westelijke Jordaanoever te bewapenen en in de strijd te betrekken. Jordaanse agenten namen grote hoeveelheden gesmokkelde wapens in beslag, bestemd voor de Westbank, maar niemand weet hoeveel er tussendoor geglipt is.

    Het einde van de oorlog is in zicht. Reden temeer om het barbaarse begin en de doortrapte strategie niet te vergeten. Het gewetenloze monster schept er een satanisch genoegen in Israƫliƫrs en Palestijnen op te offeren, en het monster heeft een naam: Hamas.

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • Er is flink wat chaos in het Amerikaanse congres rond de militaire steun aan OekraĆÆne. President Biden zit in een parket. Hij denkt na over een mogelijk veto om OekraĆÆens steungeld erdoor te drukken.

    Ook komen vandaag alle Europese ministers van defensie bijeen. En die zullen constateren dat het niet goed gaat met de levering van munitie aan OekraĆÆne. Volgens de OekraĆÆense minister van Buitenlandse Zaken Koeleba gaan momenteel 'alle alarmbellen' af.

    Dan de situatie in Israƫl en Gaza. Buitenlandchef van de Europese Unie Josep Borrel gaat die kant op. Borrell zal "met regionale leiders" de toegang voor hulpverleners tot de door Israƫl belegerde Palestijnse Gazastrook bespreken. Hij doet niet alleen Israƫl en de Palestijnse Westelijke Jordaanoever aan, maar ook Bahrein, Saudi-Arabiƫ, Qatar en Jordaniƫ. Die landen kunnen mogelijk bijspringen, bemiddelen of hun invloed aanwenden bij de Palestijnen.

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • De Alliantie is terug. De geopolitieke specialisten van BNR gaan opnieuw om tafel onder leiding van Liesbeth Staats. Twee uur lang de diepte in over de oorlog in het Midden-Oosten. Met speciale gasten: Mart de Kruif, Martine van den Berg en Robert Serry. Dit is aflevering 1. Alle vier de afleveringen van De Alliantie: Oorlog in het Midden-Oosten zijn nu te luisteren in je podcastapp of via bnr.nl/podcast/de-alliantie

    Komt er ooit een oplossing voor het conflict in Israƫl en de Palestijnse gebieden? Op 7 oktober viel Hamas Israƫl aan met terreuraanslagen en sinds die dag woedt er een nieuwe oorlog. Die oorlog is er een met een lange en complexe voorgeschiedenis. Voor BNR Nieuwsradio reden om de geopolitieke kopstukken van de zender weer bij elkaar te roepen in de Alliantie. In vier afleveringen nemen we de geschiedenis, het huidige conflict en de mogelijke uitkomsten door.

    In aflevering 1 kijkt De Alliantie naar de oorsprong van het conflict. En daar wordt het meteen ingewikkeld, want waar begin je? Welk punt in de geschiedenis is het startpunt? Moeten we duizenden jaren terug, waar de Bijbel of de Tenach spreekt over Mozes die de joden uit Egypte naar het Beloofde Land leidt, of waar Islamitische Arabieren de regio veroverden? (640 v Chr) Of is 1948 een beter startpunt, met de oorlog die de Palestijnen de Nakba noemen, de ramp, maar in Israƫl bekendstaat als de onafhankelijkheidsoorlog?

    Aan tafel in aflevering 1:

    - Bernard Hammelburg (Buitenlandcommentator)
    - Martine van den Berg (Religiewetenschapper en auteur van het boek Ontrafeld, Hoe rampen de wereld veranderen.)
    - Arend Jan Boekestijn (Historicus en Boekestijn van de Wijk)
    - Mart de Kruif (oud-commandant der landstrijdkrachten)


    Presentatie: Liesbeth Staats

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • De IsraĆ«lische militaire operatie in Gaza voorloopt voorspoedig. Dat is dan ook de reden dat IsraĆ«l eigenlijk geen gevechtspauzes wil. Dat zegt Martijn Kitzen, hoogleraar irreguliere oorlogsstudies en speciale operaties van de Nederlandse Defensie Academie.

    Luister ook | EU geeft vredesproces in het Midden-Oosten niet op

    Ollongren pleit voor Europese Commissaris voor defensie-industrie

    Er moet een aparte Eurocommissaris voor de defensie-industrie komen. Dat zegt demissionair minister van Defensie Kajsa Ollongren tegen BNR. Ollongren hoopt dat de Europese productie van wapens en munitie sneller en in beter overleg kan worden opgevoerd.

    Lees ook | Roep om tijdelijk staakt-het-vuren in Gaza wordt groter

    De Eerste TikTok-oorlog?

    De oorlog in OekraĆÆne en ook die tussen IsraĆ«l en Hamas zijn minutieus te volgen via sociale media, satellieten en andere open online bronnen. De vraag is echter wat we met die informatie kunnen. Militair historicus Christ Klep schreef er een boek over: De Eerste TikTok-oorlog.

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • Precies een jaar voor de Amerikaanse presidentsverkiezingen is het politieke landschap zo aan het veranderen, dat de twee oorlogvoerende bondgenoten, IsraĆ«l en OekraĆÆne, reden hebben om zich extra zorgen te maken. De populariteit van Joe Biden is zo gekelderd dat hij in vijf ā€˜swing statesā€™ lager scoort dan Donald Trump. Als er nu verkiezingen zouden zijn, was Biden kansloos.

    De peiling gaat over veel onderwerpen, maar twee kwesties nemen een prominente plaats in: de persoonlijke financiƫle situatie voor de burger, die volgens de meeste ondervraagden onder Trump verbetert, en de betrokkenheid bij oorlogen, die onder Trump juist gering zou zijn. Het belangrijkste gevolg is dat Biden, met de hete adem van de kiezer in de nek, meer haast krijgt om beide oorlogen af te wikkelen..

    Wat OekraĆÆne betreft, citeert het Witte Huis generaal Valery Zaloesjni, die zelf een woord gebruikt dat Biden tot nu toe niet in de mond heeft durven nemen: patstelling. Aan een front dat nu 19 maanden hooguit een paar kilometer opschuift, en weer terugschuift, valt ondanks geavanceerde wapensystemen als de Abram tank weinig hoopvols te bespeuren ā€“ trouwens evenmin aan Russische kant. Ook de grotere en zwaardere artillerie biedt weinig soelaas, al is de luchtverdediging redelijk op orde. Maar de druk van conservatief Amerika om te stoppen met de steun neemt toe, met Trump als gangmaker. Die vindt dat Amerika zich niet moet bemoeien met een Europese oorlog.

    De oorlog tussen IsraĆ«l en Gaza ligt veel gevoeliger. De steun voor IsraĆ«l is in het Congres overweldigend, maar Biden stuit op twee hindernissen. Een is de overweldigende opkomst bij pro-Palestijnse demonstraties, vooral in steden en op universiteiten. Die zijn bikkelhard, en veelal ronduit antisemitisch. Joodse studenten worden zoveel uitgescholden voor ā€˜fucking Jewsā€™ en met verwensingen en dreigementen geconfronteerd, dat het onvermijdelijk leidt tot een maatschappelijke, en dus politieke splijtzwam. Dat doorbreekt Bidens toezegging dat IsraĆ«l de strijd tegen Hamas mag voortzetten. Hij heeft drie urgente wensen: meer nadruk op het lot van de gijzelaars, dat IsraĆ«l overstapt van 1.000- en 2.000-ponds bommen naar 250-ponds bommen ā€“ wat IsraĆ«l negeert ā€“ en gevechtspauzes om hulpgoederen Gaza binnen te brengen, en buitenlanders te kunnen oppikken. Na een maand oorlog, lukt dat maar mondjesmaat.

    Zelensky en Netanyahu hebben Ć©Ć©n ding gemeen: hun overtuiging dat ze, koste wat kost, gaan winnen en dat ze, als puntje bij paaltje komt, op Amerika kunnen blijven rekenen. De kometensnelheid waarmee Trump opkomt is in dat opzicht slecht nieuws. Hij is een isolationist. Oorlogen in verre oorden zitten niet in zijn jargon.

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • In tijden waar verdeeldheid en onvrede over Europa toeneemt, en het belang van een verenigd Europa steeds groter wordt... zoeken we bij BNR naar een oplossing.

    In de podcast ā€˜Dossier Europaā€™ nemen jonge Nederlandse correspondenten je mee naar alle uithoeken van Europa. Van de spanningen aan de Ierse grens, naar de levensgevaarlijke ReichsbĆ¼rger in Duitsland of de leegloop in KroatiĆ«.

    Mogen we van Europa een antwoord op deze problemen verwachten? Is er wel een antwoord? Of is dit het probleem van landen zelf?

    Dit is Dossier Europa. Nederlandse journalisten, wonend in verschillende landen binnen de EU, maken een serie van drie afleveringen over onderwerpen die voor hen Ć©n de EU belangrijk zijn. Denk aan klimaatverandering, de vluchtelingencrisis, de gevolgen van diverse oorlogen of kansenongelijkheid. Vervolgens praten we met een deskundige na over een mogelijke oplossing. Kan die oplossing vanuit Brussel komen? En is dit een thema in aanloop naar de aankomende Europese verkiezingen?

    Luister naar het eerste Dossier. Daarvoor reizen we af naar Duitsland, waar 23.000 staatsgevaarlijke Reichsburgers de gemoederen bezig houden. Hoe? Dat hoor je in je favoriete podcastapp. Dossier Europa.

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • Ondanks de oorlog tussen IsraĆ«l en Hamas geeft de EU de weg naar vrede in het Midden-Oosten nog niet op. Dat zegt Sven Koopmans, speciaal vertegenwoordiger voor het vredesproces in het Midden-Oosten namens de EU, in BNR De Wereld. Vlak voor het uitbreken van de nieuwe oorlog op 7 oktober had de EU een deal met onder andere Saoedi-ArabiĆ« gesloten om het proces nieuw leven in te blazen.

    Luister ook | 'Palestijnse zaak is altijd een hoofdzaak gebleven onder bevolking Midden-Oosten'

    Esther de Lange wilde best Eurocommissaris worden

    CDA-Europarlementariƫr Esther de Lange heeft premier Rutte gemeld dat ze beschikbaar was om Frans Timmermans op te volgen als Eurocommissaris, maar in Den Haag besloot men anders. Ook weigerde De Lange de functie van minister van Buitenlandse Zaken toen Hoekstra Timmermans opvolgde. De Lange, al 17 jaar Europarlementariƫr, vertrekt volgend jaar uit het parlement. Ze is te gast.

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • Je kunt kritiek hebben op IsraĆ«l, maar dat maakt je nog geen antisemiet. Zegt een zichzelf weldenkend noemende wereldwijde groep politici, journalisten, activisten, academici en mensenrechtenorganisaties. Ze vallen nu collectief door de mand. ā€˜IsraĆ«liĆ«rā€™ en ā€˜Joodā€™ zijn uitwisselbare begrippen geworden. Sinds de pogrom van Hamas in IsraĆ«l en de militaire reactie daarop, tiert het antisemitisme weliger dan de grootste pessimist voor mogelijk had gehouden. De Joden hebben dit over zichzelf afgeroepen, luidt het. Want de Joden zijn kolonisten. De Joden bezetten Palestijns gebied. Niet IsraĆ«liĆ«rs ā€“ Joden.

    De slachtpartij op 1.400 Israƫliƫrs was de meest massale moord op ƩƩn dag op Joden sinds de Holocaust. De antisemitisme tsunami die erop volgde houdt gelijke tred en doet veel Joden terecht aan de zwartste periode uit hun geschiedenis denken. De Israƫlische VN-ambassadeur droeg in de Veiligheidsraad een gele Jodenster. Joden in de hele wereld worden verantwoordelijk gehouden. Ze worden bespuugd, uitgejouwd en bedreigd. Hun scholen bleven dicht, sociale, culturele en religieuze bijeenkomsten worden geannuleerd. Keppeltjes gaan af, tekstkokertjes aan de deurpost zijn verwijderd. Er gaat een angstgolf door de joodse gemeenschap.

    De Britse krant The Guardian heeft een treurige primeur: het is de eerste krant ooit die een blog bijhield over het antisemitisme-nieuws, zoveel misselijkmakende incidenten zijn er. Michael Oā€™Flaherty, directeur van het EU agentschap voor fundamentele rechten, legt de vinger op de zere plek: ā€˜Antisemitisme is een vorm van racisme die diep in de Europese samenleving zit.ā€™ Maar het beperkt zich niet tot Europa.

    Op toonaangevende, peperdure Amerikaanse universiteiten, zoals het New Yorkse Columbia, worden joodse studenten zo bedreigd tijdens pro-Palestijnse demonstraties op de campus dat ze de school verlaten. ā€˜Onze ouders betalen geen 80.000 dollar per jaar om ons hier in elkaar te laten slaan,ā€™ zeggen ze. Op online landkaarten van de Chinese techreuzen Baidu en Alibaba is de naam IsraĆ«l gecanceld. In Londen, Berlijn, Parijs worden Joden geslagen, in een Joods centrum, annex synagoge en school in Berlijn werden molotovcocktails naar binnen gegooid. In de Russische republiek Dagestan werd een vliegtuig door een woedende, antisemitische teksten scanderende menigte bestormd omdat het uit Tel Aviv kwam. Er zijn beelden van, maar Poetin noemt het een onzinverhaal. OekraĆÆne en het Westen zaten erachter ā€“ logisch, toch?

    Na de massamoord op 7 oktober waren de Israƫliƫrs heel even zielig. Logisch dat ze Hamas wilden verslaan. Binnen een paar dagen was het allemaal de schuld van Israƫl zelf, en al meteen van de Joden. Het meest bedreigend zijn de asociale media. Ik prijs mezelf opnieuw gelukkig dat ik daar niet op zit.

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • Een staakt-het-vuren in de oorlog tussen IsraĆ«l en Hamas is 'op dit moment niet het juiste antwoordā€™. Zo laat een woordvoerder van het Witte Huis weten. Net als IsraĆ«l zeggen de Verenigde Staten dat vooral Hamas van zoā€™n bestand zou profiteren. Vorige week drong de Amerikaanse buitenlandminister Blinken aan op een Ā“humanitaire pause.Ā“

    Ondertussen probeert de Israƫlische premier Netanyahu Europese leiders te overtuigen om Egypte onder druk te zetten om vluchtelingen uit Gaza op te nemen.

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • Dit is een extra aflevering over de oorlog in IsraĆ«l en Gaza. Presentator Mark Beekhuis bespreekt met Ralph Dekkers, correspondent in Tel Aviv, hoogleraar Oorlogsstudies Frans Osinga, auteur Martine van den Berg en buitenlandcommentator Bernard Hammelburg de laatste ontwikkelingen in de oorlog in IsraĆ«l en Gaza.

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • Veel Arabische landen hebben de banden met IsraĆ«l in de loop der jaren genormaliseerd. De Palestijnse zaak is voor veel regeringen in de regio een bijzaak geworden, maar de bevolking is het altijd als een hoofdzaak blijven zien. Dat zegt Arabist Hans Wurzer, verbonden aan Instituut Clingendael. Hij is te gast.

    Luister ook | 'Invasie Gaza wordt een onmogelijke strijd'

    Europa Update: Rutte zet meer in op 'ja maar' bij Israƫl

    De Europese regeringsleiders komen donderdag en vrijdag bijeen in Brussel. Uiteraard slaat ook hier Israƫl de klok. Meer en meer is er aandacht voor het 'ja maar-standpunt' over de acties van Israƫl in Gaza, zo ook van onze eigen premier Rutte. Europa-verslaggever Geert Jan Hahn duidt de standpunten.

    Lees ook | Israƫl, Gaza en de angst voor overslaand geweld centraal op EU-top

    Die andere oorlog woedt ook nog

    Sinds de oorlog tussen IsraĆ«l en Hamas op 7 oktober uitbrak gaat het weinig meer over OekraĆÆne. Maar ook daar is het dagelijks nog een enorm bloedbad. Hoogleraar oorlogsstudies Frans Osinga neemt ons mee naar de belangrijkste gebeurtenissen van de afgelopen weken en legt uit hoe hij kijkt naar de Westerse steun.

    Luister ook | Is vrede tussen Israƫl en de Palestijnen ooit mogelijk? En zo ja, hoe?

    Postma in Amerika: Democraten ook blij met nieuwe Speaker Mike Johnson

    Het Huis van Afgevaardigden heeft eindelijk een nieuwe speaker: Mike Johnson. De Trumpisten zijn blij met zijn benoeming, maar ze zijn niet de enigen. Ook de Democraten wrijven in hun handen met deze Republikein uit Louisiana. Waarom, dat legt Amerika-correspondent Jan Postma uit.

    Luister ook | Amerika Podcast

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • In OekraĆÆne zou Rusland een kerncentrale aanvallen, zegt de OekraĆÆense president Zelensky. In Gaza zouden IsraĆ«lische soldaten vannacht een grote operatie met tanks hebben uitgevoerd, volgens Reuters de grootste sinds het begin van de oorlog. We bespreken de twee oorlogen met buitenlandcommentator Bernard Hammelburg en Europaverslaggever Geert Jan Hahn.

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • De Franse president Macron is geland in IsraĆ«l om daar met premier Netanyahu, president Herzog, maar ook oppositieleiders Gantz en Lapid te praten.

    Premier Rutte was ook bij Netanyahu en bij de Palestijnse leider Abbas.
    Rutte heeft bij Netanyahu steun aan Israel uitgesproken en tegelijkertijd Netanyahu op het hart gedrukt om het humanitaire oorlogsrecht te respecteren. Volgens Rutte moet Hamas worden uitgeschakeld.

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • Over drie dingen was de estafette van buitenlandse leiders die IsraĆ«l tot nu toe bezochten het eens: IsraĆ«l heeft het recht zich te verdedigen, maar dan wel proportioneel, en er moet wel een tweestaten-oplossing komen. Het zijn de containerbegrippen van de Gaza-oorlog, waarvan niemand weet wat ze precies betekenen.

    Zelfverdediging snappen we het gemakkelijkst: IsraĆ«l maakt jacht op Hamas-strijders en raketlanceerinrichtingen. Dat kost levens van onschuldige mensen, maar dat valt niet te vermijden, ook al doet het leger nog zo zijn best. Het doel is niet burgers te vermoorden, maar het gebeurt wel, wat in het Engels eufemistisch ā€˜collatoral damageā€™ heet. Maar dan komt de geconditioneerde reflex: het moet proportioneel zijn, dus als het even kan, spaar je het leven van burgers. Deze oorlog startte dus disproportioneel, want Hamas begon met het op barbaarse wijze vermoorden van 1500 mensen, waaronder heel veel vrouwen en kinderen. Dat was geen ā€˜collatoral damage,ā€™ dat was de opzet. Als IsraĆ«l het bij de zelfverdediging op 1500 burgerslachtoffers in Gaza had gehouden, was het dan proportioneel? Nog los van wat er precies van waar is, want de doden- en gewondencijfers komen van het door Hamas geleide ministerie van gezondheid. Niet dat het, moreel gesproken, veel uitmaakt, maar hoeveel zouden het er echt zijn?

    En dan dat andere containerbegrip, de tweestaten-oplossing. IsraĆ«l en Palestina, dus. Na de Zesdaagse Oorlog in 1967 werd Palestina gedefinieerd als de Westelijke Jordaanoever plus Gaza. Gesteld dat ze over een onafhankelijk Palestina gaan onderhandelen, met wie gaat IsraĆ«l dan in gesprek? Fatach, op de Westoever, en Hamas in Gaza zijn aardsvijanden, die na een staatsgreep door Hamas in 2007 op voet van oorlog leven. Met Fatach heeft IsraĆ«l officiĆ«le betrekkingen, dus theoretisch zouden die tot een compromis kunnen leiden. Hamas, door de westerse wereld beschouwd als terroristische organisatie, wil IsraĆ«l van de kaart vegen ā€“ ā€˜van de rivier tot de zee,ā€™ dus van de Jordaan tot de Middellandse Zee ā€“ en bij voorkeur een wereldwijde jihad beginnen, vooral tegen Joden. Alle vrienden die IsraĆ«l bezoeken ā€“ Biden, Von der Leyen, Scholz, Sunak, Rutte, Macron ā€“ verklaren IsraĆ«l stuk voor stuk eeuwige liefde en trouw, maar met als huwelijkse voorwaarde de tweestaten-oplossing. Niemand vertelt erbij hĆ³e. Omdat niemand weet hoe je de Westoever en Gaza, de twee delen van Palestina, kunt verenigen. Als al die goede vrienden zo graag twee staten willen, waarom beginnen ze dan niet in Gaza?

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • Ondanks de oproep van president Biden om niet uit wraak te handelen door IsraĆ«l zou dat land een invasie van Gaza nog altijd overwegen, meldt Reuters. Volgens Han Bouwmeester, brigadegeneraal en hoogleraar Militair-Operationele Wetenschappen aan de Nederlandse Defensie Academie, wordt dat een onmogelijke strijd. Gaza is erg smal en Hamas kent de gangenstelsels door en door.

    Luister ook | De Hoop Scheffer: 'Ik denk dat Iran achter aanval Hamas zit'

    Israƫl-Gaza: een nieuw front voor Amerika

    Het bezoek van Biden en Europese leiders aan Israƫl is bedoelt om een nieuwe langdurige oorlog te voorkomen. Na de burgers van Israƫl en Gaza, heeft Amerika daar het meeste belang bij. Dat land ziet ondertussen hoe Rusland en China garen spinnen bij deze nieuwe oorlog, ziet oud-minister van Buitenlandse Zaken Uri Rosenthal. Europa-verslaggever Geert Jan Hahn legt uit waarom er in Europa op diplomatiek niveau toch nog veel misgaat als het gaat om Israƫl.

    Lees ook | Dossier oorlog Hamas en Israƫl

    Postma in Amerika | Jordan en de race om de Speakerstoel

    Jim Jordan is, op het moment van deze uitzending, nog altijd geen Speaker of the House. Tegelijkertijd keren steeds meer Republikeinen zich juist tƩgen hem, ondanks een felle campagne van Fox-anchor Sean Hannity. Amerika-correspondent Jan Postma duidt de strijd van Jordan.

    Luister ook | Amerika Podcast

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • Egypte gaat humanitaire hulp doorlaten aan de grens bij Gaza, zegt de Amerikaanse president Joe Biden. Hij heeft Netanyahu gisteren openlijk gesteund in IsraĆ«l, en ook de Europese leiders staan in de rij om IsraĆ«l te bezoeken. Maar Macron belt ook nog met Zelensky. Duiding van buitenlandcommentator Bernard Hammelburg en Europa-verslaggever Geert Jan Hahn.

    See omnystudio.com/listener for privacy information.

  • Aan Joe Bidens bezoek aan het Midden-Oosten ligt een weldoordacht plan ten grondslag. Het tonen van solidariteit met IsraĆ«l valt goed bij beide partijen in het Congres, maar het is niet de enige reden van zijn bezoek. Dat zijn: herstel van de bevoorrading van Gaza door IsraĆ«l en Egypte, het voorkomen van een massale IsraĆ«lische inval in Gaza, terughoudendheid met represailles, garanties dat de oorlog niet overslaat naar de Westelijke Jordaanoever, het weerhouden van Iran en Hezbollah om een tweede front te openen en het optuigen van bemiddeling door Egypte.

    Het bezoek aan IsraĆ«l is vooral symbolisch, terwijl de gesprekken met de Jordaanse koning Abdullah, de Egyptische president al-Sisi en de Palestijnse leider Abbas van groter belang zijn. Die zijn gericht op de-escalatie. In IsraĆ«l gaat het Biden om het sussen van wraakgevoelens en de illusie van IsraĆ«l dat het Hamas volledig kan uitschakelen. Zoals New York Times buitenlandcommentator Thomas Friedman schrijft: ā€˜de vier gevaarlijkste woorden in het Midden-Oosten zijn ā€œvoor eens en altijdā€.ā€™

    De Amerikaanse aanpak is moedig en doortastend. Biden, zijn ministers van buitenlandse zaken en defensie en zijn topgeneraals zetten alles op alles om de crisis te beteugelen, politiek door hun shuttle-diplomatie, strategisch door de stationering van twee vliegdekschepen met bijbehorende battle groups nabij de Israƫlische kust, als waarschuwing tegen Iran en geruststelling van Israƫl.

    Hoewel ook in Amerika de discussie woedt over de diepere oorzaak van de crisis ā€“ het uitblijven van de tweestaten-oplossing en de vaak wrede IsraĆ«lische bezettingspolitiek ā€“ blijft de verontwaardiging over de pogrom van Hamas enorm. De schokkende beelden van het neermaaien van hele dorpen, de verbranding en onthoofding van kinderen, het door de straat rijden van een naakte vrouw ā€“ het voelt allemaal als Al Qaeda en IS. Wat de Amerikaanse politiek minder doet dan Europa is het omkeren van de schuldvraag. Een motie zoals van DENK om de regering op te roepen IsraĆ«l een apartheidsstaat te noemen en de staat Palestina te erkennen, zonder Ć©Ć©n verwijzing naar de massamoord, zul je op het Capitool niet tegenkomen.

    Dat de zorgen over het uitblijven van een oplossing van het Israƫlisch-Palestijnse vraagstuk groot zijn, geldt door de hele westerse wereld. Maar om binnen hooguit twee dagen om te slaan van verbijstering over de grootste massamoord op Joden sinds de Holocaust tot het leggen van de schuld bij het slachtoffer is pijnlijk en hier en daar ronduit antisemitisch. Dat doet Joe Biden effe chiquer

    See omnystudio.com/listener for privacy information.